endometrioza

Przyczyny niepłodności: endometrioza

Endometrioza jest jedną z najczęstszych przyczyn niepłodności. Szacuje się, że cierpi na nią 10-20 procent kobiet oraz 20-50% kobiet leczących się pod kątem niepłodności. U osób chorych na endometriozę fragmenty endometrium, czyli błony śluzowej macicy, rosną na zewnątrz macicy.

Czym jest endometrioza

Normalne endometrium rośnie tylko wewnątrz macicy i jest niezbędną wyściółką do dla rozwijającego się płodu. To w nim zagnieżdża się zarodek i to ono odżywia rosnące łożysko. Każdego miesiąca, pod wpływem hormonów (zwłaszcza estrogenu), błona śluzowa macicy zdrowej kobiety rozrasta się i złuszcza podczas menstruacji.

Endometrioza przejawia się tym, że tkanka endometrium rośnie na zewnątrz macicy, często w rozmaitych częściach jamy brzusznej: na zewnętrznej ścianie macicy, jajnikach, jajowodach, na ścianie jamy brzusznej, czy jelitach. Podobnie, jak normalne (eutopowe) endometrium, źle umiejscowiona (ektopowa) tkanka również reaguje na zmiany hormonalne, rosnąc i złuszczając się cyklicznie. Złuszczona tkanka endometriozy nie ma jednak drogi ujścia z jamy brzusznej i często tworzy stany zapalne gromadząc się w miejscu złuszczenia. W niektórych przypadkach może tworzyć zrosty i powodować niedrożność jajowodów. Dlatego kobiety cierpiące na endometriozę mają często problemy z implantacją i słabe wyniki procedury in vitro.

Objawy endometriozy

Objawy endometriozy to między innymi: ból przed i podczas menstruacji, obfite miesiączki, plamienie pomiędzy miesiączkami. Może także występować ból podczas, lub po stosunku, ból przy oddawaniu stolca podczas menstruacji, krew w stolcu i moczu podczas menstruacji, oraz cysty na jajnikach. Najbardziej charakterystycznym objawem endometriozy jest chroniczny ból w dolnej części jamy brzusznej, który może być bardzo silny i może promieniować na plecy, pachwiny, czy biodra. Ból nie musi jednak oznaczać, że endometrioza jest rozległa. Z kolei nawet bardzo rozległa endometrioza może nie dawać żadnych bolesnych objawów. Wiele kobiet traktuje swoje bolesne miesiączki jako coś normalnego, nie upatrując przyczyny w endometriozie i dopiero trudności z zajściem w ciążę sygnalizują, że coś jest nie tak.

Przyczyny endometriozy

Nikt nie potrafi jednoznacznie wytłumaczyć co powoduje enometriozę. Jako możliwe przyczyny naukowcy podają między innymi nadmiar estrogenu, obniżoną odporność, a także menstruację wsteczną (kiedy złuszczona tkanka menstruacyjna cofa się do jajowodów a stamtąd do jamy brzusznej, gdzie się zagnieżdża). Wczesny początek menstruacji (menarche) i późna pierwsza ciąża zwiększają ryzyko endometriozy.

Endometrioza a płodność

Endometrioza może obniżać płodność na kilka sposobów:

  • chora tkanka może blokować jajowody i porastać jajniki (tak jest w przypadku 5 procent kobiet z endometriozą) hamując owulację powodując zespół niepękającego pęcherzyka Graafa, i nieregularne miesiączki
  • w późniejszych stadiach choroby, wokół ognisk endometriozy mogą tworzyć się zrosty, które unieruchamiają, lub zniekształcają narządy rozrodcze
  • endometriozie towarzyszy podwyższony poziom prostaglandyn, które usztywniają jajowody i mogą powodować ich niedrożność
  • tkanka endometriozy aktywuje mikrofagi, naturalne komórki obronne organizmu; oprócz ognisk endometriozy, niszczą one jednak także plemniki, uniemożliwiając tym samym zapłodnienie; produkują także związki chemiczne o nazwie cytokiny, które są zabójcze dla plemników, a także zarodków
  • endometriozie towarzyszy podwyższone ryzyko niedomogi lutealnej
  • zwalczając komórki endometriozy, organizm atakuje także wyściółkę macicy (pamiętaj, że to ten sam rodzaj tkanki), tworząc w macicy środowisko niesprzyjające implantacji

Diagnoza

Endometriozę najtrafniej diagnozuje się za pomocą laparoskopii. Jest to jedyny sposób, aby mieć pewność, że endometrioza rzeczywiście u Ciebie występuje. W Polsce laparoskopię wykonuje się w szpitalu, pod narkozą. W trakcie zabiegu laparoskopowego lekarz wykonuje małe nacięcie w okolicy pępka, wprowadzając przez nie do jamy brzusznej kamerę. Obserwując obraz z kamery lekarz stwierdza stopień zmian chorobowych. Może też od razu usunąć widoczne ogniska endometriozy za pomocą kauteryzacji, lub lasera.

Leczenie

Endometrioza jest chorobą nieuleczalną, ale można z nią prowadzić normalne życie i, co najważniejsze, można zajść w ciążę i urodzić zdrowe dziecko. Aby tak się stało, Twój lekarz pomoże Ci zminimalizować objawy tej choroby. Oto konwencjonalne sposoby leczenia:

  • laparoskopowe usunięcie wszystkich widocznych ognisk choroby, wraz z ewentualnym udrożnieniem jajowodów – zwykle ma to miejsce przy okazji laparoskopii diagnostycznej. Uwaga – ogniska endometriozy mają tendencję do powracania, więc zabieg niekiedy trzeba powtórzyć
  • środki przeciwbólowe, jak niesteroidowe leki przeciwzapalne – stosowane dla złagodzenie bólu towarzyszącego endometriozie (jednak uwaga, niesteroidowe leki przeciwzapalne mogą obniżać szanse na ciążę)
  • leki hormonalne (np. pigułki antykoncepcyjne i progestageny) – stosowanie ich ma na celu zmniejszenie przykrych objawów endometriozy, szczególnie bólu. Do wyboru jest kilka rodzajów leków, ale wszystkie hamują produkcję estrogenów w jajnikach

Co możesz zrobić sama

  1. Zminimalizuj kontakt z substancjami o działaniu estrogennym (czyli podnoszącym poziom estrogenu) .
    • unikaj pokarmów zawierających soję (np. tofu, mleko sojowe, olej sojowy)
    • zachowaj prawidłową wagę – w tkance tłuszczowej gromadzi się estrogen
    • pij i jedz ze szklanych opakowań – nie pij napojów w plastikowych butelkach, nie spożywaj pokarmów w puszkach, ponieważ ze wszystkich tych opakowania wydzielają się substancje zachowujące się podobnie do estrogenów
    • jedz żywność ekologiczną i ogranicz produkty zwierzęce (mięso, nabiał) – konwencjonalna żywność hodowana przy użyciu pestycydów chloroorganicznych, które są bardzo trwałe i toksyczne dla człowieka. A co najgorsze, u kobiet narażonych na kontakt z pestycydami chloroorganicznymi odnotowano znacznie podwyższone ryzyko endometriozy (1). Pestycydy gromadzą się szczególnie w pokarmach o wysokiej zawartości tłuszczy, jak mięso i mleko.Minimalizuj stan zapalny w organizmie
  2. Stosuj dietę przeciwzapalną. Więcej o tej diecie piszemy TUTAJ. Bardzo ważne jest wyeliminowanie wszystkich substancji, które przyczyniają się do powstawania stanów zapalnych, szczególnie cukrów, kwasów tłuszczowych trans, żywności przetworzonej, kofeiny, alkoholu, oraz pestycydów w żywności.
  3. Przyjmuj suplement z kwasami tłuszczowymi omega 3 – mają one udokumentowane naukowo działanie przeciwzapalne, a dieta bogata w kwasy omega 3 wiąże się z obniżonym ryzykiem endometriozy (2)
  4. Uzupełnij dietę o pycnogenolPycnogenol to ekstrakt z kory sosny śródziemnomorskiej (Pinus pinaster), który jest bardzo silnym antyoksydantem (chroni komórki przed uszkodzeniami powodowanymi przez wolne rodniki) Kobiety z endometriozą mają wyższy poziom takich uszkodzeń w płynie otrzewnowym otaczającym ogniska endometriozy(3). Jak pokazało jedno z badań, dłuższe stosowanie pycnogenolu przez kobiety z endometriozę trwale obniżyło poziom dwóch wskaźników endometriozy: białka CA-125 i estradiolu (4). W przeciwieństwie do leków hormonalnych, pycnogenol nie hamuje owulacji. Badania pokazują także, że pycnogenol zmniejsza ból miesiączkowy i objawy napięcia przedmiesiączkowego (5,6).

Produkty polecane przy endometriozie

Bibliografia
(1) Louis GM, Weiner JM, Whitcomb BW, et al. Environmental PCB exposure and risk of endometriosis. Hum Reprod. 2005;20:279-285.
(2) Missmer, S. A., Chavarro, J. E., Malspeis, S., Bertone-Johnson, E. R., Hornstein, M. D., Spiegelman, D., … & Hankinson, S. E. (2010). A prospective study of dietary fat consumption and endometriosis risk. Human Reproduction,25(6), 1528-1535
(3) Polak, G., Kozioł-Montewka, M., Gogacz, M., Błaszkowska, I., & Kotarski, J. (2001). Total antioxidant status of peritoneal fluid in infertile women. European Journal of Obstetrics & Gynecology and Reproductive Biology, 94(2), 261-263.
(4) Kohama, T., Herai, K., & Inoue, M. (2007). Effect of French maritime pine bark extract on endometriosis as compared with leuprorelin acetate. Journal of reproductive medicine, 52(8), 703-708.
(5) Kohama, T., Suzuki, N., Ohno, S., & Inoue, M. (2004). Analgesic efficacy of French maritime pine bark extract in dysmenorrhea: an open clinical trial.Journal of reproductive medicine, 49(10), 828-832.
(6) Suzuki, N., Uebaba, K., Kohama, T., Moniwa, N., Kanayama, N., & Koike, K. (2008). French maritime pine bark extract significantly lowers the requirement for analgesic medication in dysmenorrhea: a multicenter, randomized, double-blind, placebo-controlled study. Journal of reproductive medicine, 53(5), 338-346.

Poleć to

, ,

Brak komentarzy.

Dodaj komentarz

Wykonanie: WP Desk

Facebook

Likebox Slider Pro for WordPress
google-site-verification: google0d2007442121160d.html
Warning: Unknown: write failed: Disk quota exceeded (122) in Unknown on line 0

Warning: Unknown: Failed to write session data (files). Please verify that the current setting of session.save_path is correct (/tmp) in Unknown on line 0